02.12.07

Mause’nin (fare) çalışma prensipleri

Posted in Dersler, Hardware at 12:23 tarafından gokhan

FARENİN TARİHÇESİ
Fare douglas engelbart tarafından 1963 yılında stanfort arastırma ensıtusunde kapsamlı buyuk arastırmalar ve testler sonucunda uretıldı.öncelerı adı bocek dıye kabul edılsede sonradan onun yerını fare adı aldı.engelbart tekoljık gelısım teorısıne kendısını kaptırmıstı.bu teorı insanların performansını yukseltmeye dayalıydı.o zamanlar pc ler sadece ordularda ve bılımsel arastırmalarda kullanılıyordu.1968 de engelbart insanların bılgısayarlarla iletişimini saglamaya yardımcı olacak bir girdi aygıtı yaptı.orjınal fare kabloyla ıdare edılen  tahtadan yapılmıs kucuk dıkdortgen seklınde bır kutuydy.bu kablo farenın asıl adını almasına sebebıyet verdı cunku kablo farenın kuyruguna benzıyodu.1968 den gunumuze kadar farelerın gelısımı surdu ve bugun gunumuzde bılgısayarda klavyeden sonra en buyuk gırdı aygıtı fare dır.fare bılgısayar ıcın en buyuk buluslardan bırıdır bu yuzden yerı apayrıdır.fare bızlere bilgisayar ekranında işaret etmek,seçmek,ve dosya ve klasörlerı hareket ettirme yeteneği saglar fare ayrıca pc ekranında yer ımlerını ustune geldıgımızde yer ımının ne ıse yarıyacagınıda soler.

picture6.jpg 

GELİŞİMİ
Farenın gelıstırılmesı fıkrının ortaya cıkması bayagı buyuk zaman aldı.ilk bulusun oldugu zamanlar fareye pek ıhtıyac duyulmadı çünkü bilgisayar arabirimi olan teletayp makınası kullanılıodu bunun yanındada data girişi için punçkard gibi ana birimler kullanılıyodu.ilk başlarda en iyisi teletaypdı.ok anahtarı yanı fare ımlecı bulunmadan once 1960lar dan 70lere kadar uzun bır donem gectı.bundan once ısık kalemı denen ımlec aracı kullanılıyodu joy stick lerın içinde.ama hiçbiri işaret aracı olarak secılmedı.fare ortaya cıktıgın da en cok mac ın
 ılgısını cektı gercekten buyuk bır bulutsu ve masa uzerınde cok kucuk bır yer kaplıyordu.windows 3.1 i uretmesıyle fare cok kısa bır surede pc arabırımı oldu. FARENİN İÇİ
Farenin amacı elinizin hareketiyle oluşan sinyalleri bilgisayarın kullanabileceği sinyallere dönüştürmektir.
Şimdi farenin nasıl çalıştığına bakalım
1-fare bi yerden başka bi yere taşındığında  farenin içideki top masaüstüne değer ve yuvarlanır.

2-farenin içindeki 2 tane silindir topa değer.silindirlerden biri x yönüne doğru yönelerek hareket eder.diğer silindirde ilk silindire 90 derecelik açı yapacak şekilde y yönünde hareketlenir.top döndüğü zaman teki veya iki silindirde dönmeye başlar.

3-silindirlerin her biri bir mile bağlı ve bu mil sayesinde disk boşlukta dönüyor.silindirler döndüğünde mil ve diskte döner.

4-disk kızıl ötesi led e ve kızıl ötesi sensörlere sahip.diskin içindeki delik led den gelen ışığın ışınlarını kırar ve böylece kızıl ötesi sensörler ışığın atışlarını görür.atışların oranı direk olarak farenin hızıyla ve yer değiştirdiği uzaklıkla ilgilidir.

5-yönetici çip kızıl ötesi sensörlerden gelen atışları okur ve onları bilgisayarın anlayabilceği ikili datalara çevirir.bu çip ikili dataları  farenin ipi boyunca bilgisayara gönderir.

          Diskler mekanik olarak hareket eder ve optik sistem ışığın atışlarını sayar.bu faredeki top 21 milimetre çapındadır.silindirler 7 mililmetre çapındadır.disk 36 deliğe sahip.eğer fare 25.4 mm yani 1 inç hareket ederse çip ışığın 41 atışını buluyor.

        picture4.jpg picture3.jpg picture2.jpg picture1.jpg                    Her disk 2 adet kızıl ötesi led ve kızıl ötesi sensör içerio.bu yüzden farenn içinde 4 tane led ve sensör çifti var.bu düzenlemeler  diskin dönme yönünü bulma yöntemine izin veriyo.kızıl ötesi ve diskin arasında delikte yerleşmiş ufak bir plastik parçası var.bu plastik parça kızıl ötesi sensörün görebileceği bi pencere sağlıyor.diskin bir yüzündeki pencere ile diğeri arasında yükseklik farkı vardır.bu fark kızıl ötesinin ışık ışınlarını farklı zamanlarda görülmesine neden oluo.DATA ARABİRİMİ
      Piyasadaki çoğu fareyi bilgisayara bağlanmak için usb bağlayıcı kullanıyor.günümüzde hala daha kullanılan bazı yaşlı fareler PS/2 bağlayıcı kullanıyorlar.
FARE İLE İLGİLİ BİLGİLER
Fare için çözünürlük çok önemli.çözünürlük fareyi hareket ettirdiğindeki  bir inçteki piksel sayısıdır.yüksek çözünürlük farede daha yüksek hassasiyet demektir.farelerde çözünürlük genellikle 400 yada 800 dpi dir.ama elektronik oyunlar için tasarlanmış farelerdeki çözünürlük 1600 dpi dir.ve bu oyun fareleri size daha az hassaslık istediğiniz durumlarda çözünürlüğü azaltma şansı tanır.
    -farenin optik sensörünün büyük olması daha iyidir 16*16 piksele 30*30 piksel olmalı
OPTİK FARE:
Agilent teknolojisi tarafından geliştirilen ve 1999 ların sonuna doğru dünya ile tanıştırılan optik fare küçük bi kamera kullanarak bir saniyede binlerce resmi alabiliyor..çoğu fareler fare altlığı olmadan yüzeyde çalışabilmek için küçük kırmızı ışık yayıcıya sahiptir(LED).
SENSOR VE OPTİK FARENN DİĞER PARÇALARININ BİRLİKTE NASIL ÇALIŞTIĞI:
      -yarı iletken metal-oksit sensör(CMOS) analiz için her imgeyi dijital sinyal yöneticisine(DSP) yollar.
      -DSP imgelerin içindeki örnekleri buluyor ve bu örneklerin önceki imgeden beri nasıl hareket ettiklerini  inceliyor
       -örneklerdeki değişime bağlı olarak DSP farenin nekadar taşındığnı buluyor ve bilgisayara buraya karşılık olan koordinatları yolluyor.

       -bilgisayar fareden aldığı koordinatlara göre kursörü ekranda yer değiştirtio.bu olay her dakkada yüzlerce kez oluyor ve kursörü güzel bi şekilde hareket ediyor gösteriyor.

       TOPLU FAREYE GÖRE OPTİK FARENİN YARARLARI:
               -fare altlığı gibi özel bir yüzeye ihtiyaç yok.
              -daha iyi bir çözünürlük              -içine bir kir pislik girme ihtimali yok.

          WİRELESS FARE:
           Çoğu wireless fareler bilgisayardaki bilgilerle iletişm kurmak için  radyo dalgalarını kullanırlar(RF).RF aygıtı 2 başlıca unsura gerek duyarlar:verici ve alıcı.
            NASIL ÇALIŞIR:
       -verici farenin içine yerleşmiştir.farenin hareketi ve bastığın butonlarla ilgili şifrelenmiş bilgiyi yani elektromanyetik sinyalleri yollar.
        
          -bilgisayara bağlanan alıcı sinyalleri kabul eder  şifreyi çözer ve bilgisayarın çalışma sistemine iletir.       Radyo dalgaları wireless fare için yararlar sağlıyor bunlar:         -RF vericileri az güç gerektiriyor.

         -RF unsurları ucuz

         -RF unsurları hafif.

LAZER FARE
Lazer teknolojısı fare dunyasında en son ve en muhtesem bulus ve bu yenı sevıye ıcın optık farenın avantajı kullanıldı.lazerlı farenın cogu ozellıgı optık farenın bolumunu anlatıyor.lazerlı fare duzgun ısık ısınları yerıne asırı derecede lazer ısık ısınları kullanır.
FARE BUTONLARININ KULLANISI
_Tek klik
tek butonlu farelerde farenın sadece bır tane butonu oldugu ıcın ona basılmak zorunda dır.
_double klik
double klik kullanıcının butona hızlı bır sekılde ıkı kere basmasıyla olur.örnegin kullanıcı bır dosyanın uzerınde tek klıl yaparsa o dosyayı secer ıkı kere tıklarsa o dosyayı acmıs olur.double klik ayarlanabılır ıster tek klıkle de dosyayı acbılırız ama bu daha cok reflex lerı zayıf ınsan ların kullandıgı bır olaydır.
BIRCOK KLİK
Bırcok klık daha cok bır makaleyı yazıyı cumleyı secmek ıcın kullanlılır .tek ıkı klık yazıyı secer tum ıkayeyı makaleyı secmek ıcın ıse bes klık yeterlıdır.